galiza.indymedia.org
A imposicion da lingua, unha vision libertaria.
Da Ponte , 04.07.2008, (Id: 16379)
Aqui o artigo de hai dous dias en El Pais sobre o sistema de imposicion das linguas por parte do poder. Unha vision anarquista do tema.
Agustín García Calvo é catedrático emérito de Filoloxía Clásica da Universidade Complutense de Madrid.
Señores: a lingua non é de ninguén; esa máquina de marabillosa complexidade que vostedes mesmos usan, “con la cual suele el pueblo fablar a su vezino”, non é de ninguén; non xa a lingua común, que non aparece na realidade máis que como linguas de Babel, pero nin sequera unha desas linguas ou idiomas é de ninguén, e non hai académico nin emperador que poida mandar na súa maquinaria, nin cambiar por decreto nin a máis miúda regla, por exemplo, de oposicións entre fonemas e neutralización combinatoria de oposicións que nela rixan.

A escritura, a cultura, a organización gubernativa, a escolar, as leis, as opinións, esas si que teñen dono; e o dono é o de sempre: o xefe, os seus secretarios, os seus sacerdotes, a persoa que cre que sabe o que di.

E deses xa se sabe o que queren ou necesitan: queren ordear o mundo, o mapa, as poboacións; é o xogo terrible de nenos grandes, malcriados e simplóns, que viu arrasando terras e torturando xentes desde o comezo da Historia, en nome do Ideal; e así seguen querendo, por exemplo, que España sexa unha, que os Estados Unidos sexan un, que Cataluña sexa unha, que Euskal Herria ou Galiza sexan unha cada unha… Dá o mesmo: o caso é someter ó ideal a todos, dentro das fronteiras que lles toquen: que todos sexan un.

Por medio da escritura e da escola, o Poder utilizou unha e outra vez as linguas ou idiomas para esa fin: tomando en bloque unha variedade simplificada do idioma correspondente, e sen entrar para nada á maquinaria da lingua, logrou por lei (pero sempre a través da escola e a escritura) impor ata certo punto un idioma uniforme dentro das lindes que os avatares da Historia lle repartisen a esa forma de Poder; así impuxo Roma no vasto territorio do Imperio a unidade lingüística, para apenas un par de séculos, mentras os pobos volvían facer das súas e desfacían o latín en dialectos innumerables; e fazañas parecidas se viñeron dando logo, en territorios máis ou menos amplos, como, por exemplo, a conversión do hebreo, unha lingua morta, en idioma, relativamente uniforme, do Estado de Israel.

Naquilo que ía sendo Europa hai uns oito séculos, os homes cultos, que falaban diferentes idiomas ou dialectos como lingua cotiá, trataron de manter, e mantiveron durante uns cinco séculos, unha lingua común, o latín resucitado por escrito, non só para as desputas escolares e científicas, senón tamén para os tratos internacionais. Pero xa, entre tanto, os Estados modernos, o Español, o Francés, o Inglés, se estableceran, e preferían volver a repetir, cada cal no seu ámbito propio, a empresa do Imperio: a unificación dos varios idiomas e dialectos baixo o mesmo ideal; unha lingua unha para o Estado un; e na mesma idea seguíronlles tódalas nacións de cuño estatal, chiquitas ou maiores, que tratan de dividirse o mapamundi.

Certo que o que unha lingua, relativamente uniforme, ocupe vastos espazos, ten as súas vantaxes, non só para os trámites comerciais e administrativos, senón para que, por exemplo, esta andanada contra os tratantes de linguas chéguelle a máis xente que se a escribise en saiagués; pero a conta do que con iso gaña a denuncia da mentira en contra do que gaña a difusión da mentira, ¿quen, señores, me axudará a botar esa conta?

En fin, o que o Poder, nacional, autonómico, universal, quere facer coas linguas e a xente, iso sábeo calquera, se se deixa sentir. Algo de vergoña dá que homes doctos e esclarecidos confundan nun trance como este os manexos unificatorios dunha ou outra administración coa máquina, descoñecida e libre, da lingua. Pero tampouco iso debe extrañarnos demasiado, sabendo e sufrindo, como sufrimos, o que é a condición da Cultura e a da Persoa.

GZ-pergunta, 04.07.2008 (Id: 11631)

Qual é o aspecto libertário do argigo?, por que se di que é 'umha visom libertária'?




Repasón, 04.07.2008 (Id: 11634)

Repasa o artigo, verás que hai algo.
O que non é, seguro, unha visión nacionata do tema.
Un apontamento: agora hai que dicer "grazas" porque nun delirio maoista do Poder até nos dín como hai que dicer "obrigado".




Da Ponte, 04.07.2008 (Id: 11635)

E unha vision libertaria porque prescinde da lingua coma instrumento de loita e libertacion nacional para colocala no seu lugar, unha parte do pobo.
E unha vision libertaria porque Garcia Calvo e un libertario.
E unha vision libertaria, e moi lucida, porque da as claves para entender a loita entre administracion e o seu delirio tradicional coa educacion coma instrumento de adoctrinamento. Quen controla a escola publica, controla as mentes dos novos.

Creo que e un texto que deberia mover un pouquiño o debate neste foro.




Da Ponte, 04.07.2008 (Id: 11636)

Señores: la lengua no es de nadie; esa máquina de maravillosa complejidad que ustedes mismos usan, “con la cual suele el pueblo fablar a su vezino”, no es de nadie; no ya la lengua común, que no aparece en la realidad más que como lenguas de Babel, pero ni siquiera una de esas lenguas o idiomas es de nadie, y no hay académico ni emperador que pueda mandar en su maquinaria, ni cambiar por decreto ni la más menuda regla, por ejemplo, de oposiciones entre fonemas y neutralización combinatoria de oposiciones que en ella rijan.

La escritura, la cultura, la organización gubernativa, la escolar, las leyes, las opiniones, ésas sí que tienen dueño; y el dueño es el de siempre: el jefe, sus secretarios, sus sacerdotes, la persona que se cree que sabe lo que dice.

Y ésos ya se sabe lo que quieren o necesitan: quieren ordenar el mundo, el mapa, las poblaciones; es el juego terrible de niños grandes, malcriados y simplones, que ha venido arrasando tierras y torturando gentes desde el comienzo de la Historia, en nombre del Ideal; y así siguen queriendo, por ejemplo, que España sea una, que los Estados Unidos sean uno, que Cataluña sea una, que Euskal Herria o Galicia sean una cada una… Da lo mismo: el caso es someter al ideal a todos, dentro de las fronteras que les toquen: que todos sean uno.

Por medio de la escritura y de la escuela, el Poder ha utilizado una y otra vez las lenguas o idiomas para ese fin: tomando en bloque una variedad simplificada del idioma correspondiente, y sin entrar para nada a la maquinaria de la lengua, ha logrado por ley (pero siempre a través de la escuela y la escritura) imponer hasta cierto punto un idioma uniforme dentro de las lindes que los avatares de la Historia le hayan repartido a esa forma de Poder; así impuso Roma en el vasto territorio del Imperio la unidad lingüística, para apenas un par de siglos, mientras los pueblos volvían a hacer de las suyas y deshacían el latín en dialectos innumerables; y hazañas parecidas se han dado luego, en territorios más o menos amplios, como, por ejemplo, la conversión del hebreo, una lengua muerta, en idioma, relativamente uniforme, del Estado de Israel.

En aquello que iba siendo Europa hace unos ocho siglos, los hombres cultos, que hablaban diferentes idiomas o dialectos como lengua cotidiana, trataron de mantener, y mantuvieron durante unos cinco siglos, una lengua común, el latín resucitado por escrito, no sólo para las disputas escolares y científicas, sino también para los tratos internacionales. Pero ya, entre tanto, los Estados modernos, el Español, el Francés, el Inglés, se habían establecido, y preferían volver a repetir, cada cual en su ámbito propio, la empresa del Imperio: la unificación de los varios idiomas y dialectos bajo el mismo ideal; una lengua una para el Estado uno; y en la misma idea les han seguido todas las naciones de cuño estatal, chiquitas o mayores, que tratan de dividirse el mapamundi.

Cierto que el que una lengua, relativamente uniforme, ocupe vastos espacios, tiene sus ventajas, no sólo para los trámites comerciales y administrativos, sino para que, por ejemplo, esta andanada contra los tratantes de lenguas le llegue a más gente que si la escribiera en sayagués; pero la cuenta de lo que con eso gana la denuncia de la mentira en contra de lo que gana la difusión de la mentira, ¿quién, señores, me ayudará a echar esa cuenta?

En fin, lo que el Poder, nacional, autonómico, universal, quiere hacer con las lenguas y la gente, eso cualquiera, si se deja sentir, lo sabe. Algo de vergüenza da que hombres doctos y esclarecidos confundan en un trance como éste los manejos unificatorios de una u otra administración con la máquina, desconocida y libre, de la lengua. Pero tampoco eso debe extrañarnos demasiado, sabiendo y sufriendo, como sufrimos, lo que es la condición de la Cultura y la de la Persona.

Agustín García Calvo es catedrático emérito de Filología Clásica de la Universidad Complutense de Madrid.




qualquer, 04.07.2008 (Id: 11637)

Atrevida afirmação a do compa DaPonte identificando todo o que saia dum libertário com vissão libertária. @s libertárias tambem têm erros e contradições. Mais atrevida ainda enquanto que Garcia Calvo é um comunista de muito glamur.




galego, 04.07.2008 (Id: 11638)

O uso lingüístico é, por definiçom, socialmente condicionado, nom natural nem espontáneo. Onde mais claramente se vê é na escrita: Em qualquer país "normal" todo o mundo (incluídos os anarquistas) escrevem conforme as convençons socialmente estabelecidas por umha elite para essa língua. Apesar de serdes mui libertários, os anarquistas espanhóis, como Garcia Calvo, seguem as normas marcadas por umha entidade tam monárquica, conservadora e bem-pensante como a RAE (REAL ACADEMIA ESPAÑOLA). Se no caso da língua escrita se vê melhor, na língua oral funcionam os mesmos mecanismos, que fam, por exemplo, que "la di un beso" ou "ganao" sejam tidas por formas incorrectas apesar de serem tam espanholas e legítimas como "le di un beso" e "ganado".

No caso dos países nacionalmente dependentes, como a Galiza, os usos escritos e orais estám abertamente em conflito, porque existem interesses sociais confrontados entre o assimilismo do Estado e o projecto (ou projectos) de emancipaçom, que costumam ter a sua vertente lingüística.

Em Madrid, onde vive Garcia Calvo, nom há problema com viver plenamente em espanhol e dizer que se passa das diferenças lingüísticas e tal... mas, em contextos como o galego, nom existe a neutralidade. A única neutralidade possível seria que alguém defendesse E USASSE, por exemplo, umha língua comum universal, tipo esperanto. Enquanto nom fagam isso, os anarquistas que utilizam o espanhol na sua actividade social na Galiza estám a tomar partido sempre... do lado do Estado.





un, 05.07.2008 (Id: 11639)

A verdade é que non vexo ganas ou capacidade de desmenuzar o escrito de agustin contra a imposición do PODER e a seu IDIOMA partindo de que pobo soio hai un que fala distintas linguas que non son de naide, pero que se entende por abaixo decindo NON o que nos impoñen por arriba.




Obligatorio?, 06.07.2008 (Id: 11641)

Pueblo no existe. Pueblo no manda. Pueblo no sabe lo que es la justicia (eso es de los señores). Pueblo no quiere tener derechos (eso es cosa de los que mandan). Pueblo no sabe escribir, ni falta que le hace. Pueblo no tiene Cultura (porque no tiene nada). La Cultura es cosa creada por los de arriba (¿cómo puede esperarse que no esté para su servicio, confirmación y consagración?). La escritura es Cultura. La lengua es de Pueblo-que-no-existe, o sea, de cualquiera.

 http://www.march.es/conferencias/anteriores/index.asp?busqueda=avanzada&conferenciante=Garc%EDa+Calvo%2C+Agust%EDn




un, 06.07.2008 (Id: 11646)

fectivamente, o pobo non esiste, vive e fala gratis dándolle a lingua sen pagar polo mobil a telefonica.




Gelamonite, 07.07.2008 (Id: 11653)

Jà voltam os castelás a impornos como debemos defender a nossa lingua...é de loucos. E o melhor é que se dirixem a nós em castellano...para algo ganharom a guerra.Soio o povo salva o povo. Aquelas individualidades que se queiram sumar som bem-vindas.




requerido?, 07.07.2008 (Id: 11659)

Lingüistico, definicion, socialmente, condicionado, espontaneo, anarquista, convençons socialmente estabelecidas, elite, entidade, monarquica, conservadora, bem-pensante, oral, mecanismos, legítimas, dependentes, nacionalmente, Galiza, orais, abertamente, conflito, existem, intereses sociais, confrontados, assimilismo, Estado, projeto, emancipaçom, costumam, vertente...


Halleho? Seica non sentín ben, ou?




leitor, 09.07.2008 (Id: 11667)

Contestando a:
galego, 04.07.2008 (Id: 11638)

Non atinas co da RAE, pois precisamente García Calvo se distingue por exercer na práctica a sua crítica aos Gramáticos que pretenden establecer as normas da linguaxe, cando de feito o que fan é seguir, sempre tarde e mal, á propia linguaxe viva e adaptar a sua Gramática a ela. Se leras a AGC, cousa que che recomendo, saberias que este autor se salta unhas cantas normas da RAE, e con fundamento, pois se trata dun dos mellores lingüistas, de Europa cando menos.




Nemesio, 09.07.2008 (Id: 11669)

Eu non entendo nada do que estades a falar. Eu falo galego e por riba considerome anarquista. Logo non podo?




sen nome, 10.07.2008 (Id: 11685)

O desenvolvimento das linguas populares é inversamente proporcional ao desenvolvimento dos centros de poder.
Para constatar esta afirmación debemos retroceder até a mesma creación destes centros de poder (pois en non poucas ocasións, acontece que as árbores non nos deixan ver o bosque) A historia anterior á colonización de América é a historia das continuas loitas entre os exércitos dos nobles. Esta situación de tensión bélica non era propicia para o desenvolvemento do comercio co que se lucraba unha nova clase social na súa primeira fase, a burguesía.
A partir da segunda metade do S.XV a creación de centros de poder na península foi máis que evidente e a familia dos Trastamara alzouse co goberno da práctica totalidade da Península Ibérica mediante unha guerra apoiada por algunahs potencias europeas e financiada (en maior ou menor medida pola burguesía que se estaba xestando).Os nobles que non aceptaron esta realidade foron aniquilados e os que a aceptaron, sometidos. O primeiro foi o caso da Galiza, cuxos nobles se alzaron en armas (os seus exércitos).
Á súa derrota as terras sobre as que reinaban foron asignadas a nobles casteláns, velaqui o comezo da creación do poder centralizado. Folga dicer que o emprego da lingua escrita era un dereito elitista, e polo tanto após deste aniquilamento o galego ficou relegado ao uso oral.
A unificación cultural e lingüística que tivo lugar nas altas esferas da sociadade facilitou a creación do poder centralizado, polo que pacificou o territorio e facilitou o intercambio de mercadorías, polo que a burguesía os comerciantes viron medrar os seus ingresos.
Non sería até o S. XX cando esta filosofía de "una nacion, una lengua, un Estado" (sospeitosamente semelhante á tese leninista da "democracia centralizada, un Estado, un partido, un sindicato") chegase mediante a imposicón do centralismo borbónico á poboación.
Sen ningunha dúbida foi o poder central franquista o que máis perxudicou á lingua galega. O seu exacerbado nacionalismo consideraba inviolábeis aspectos como a nación, a cultura...
Durante os anos da ditadura franquista varias xeracións de mozos e mozas galegas foron obrigadas a aprender e falar a lingua de Cervantes (se era de Cervantes non era súa, polo tanto, unha lingua alhea) creando un complexo de inferioridade sobre a lingua (esta si) propia. Pero tamén eran os anos da estratificación socio-lingüística. Mentres a burguesía se expresaba no idioma que tantos froitos lhe deu, as clases labregas, marinheiras e proletarias eran monolingües en galego (non era o caso dos seus filhos que si eran escolarizados)
A maior perda de galego-falantes deuse na Transición. O éxodo do rural cara as cidades e todas as posibilidades que para as xeracións novas significaba veu a mudar tamén os seus costumes para adecualos ao entorno no que se atopaban. Temos pois que o acrescentamento de espanhol-falantes é dado por un "aburguesamento" (se cadra esta non é a palabra axeitada) da sociedade.
Actualmente a presenza colonizadora do espanhol na Galiza continua avanzando por medios como a escola (os mesmos alumnos que foran obrigados a falar espanhol e polo tanto alienados co descurso do poder, agora dan clases ás novas xeracións) os medios de comunicación, a turistificación (cómo lhe vas falar galego a un madrilenho, a ver se non volve e te quedas sen choio para o verán!!!) implica a necesidade de espanholizar zonas que anteriormente se salvaban.
Por estes motivos a lingua galega é falada tan so por un 30% da poboación a día de hoxe, a xeración nacida entre os 80 e os 90 é a primeira na historia que se caracteriza por ser maioritariamente esaponhol-falante. Non fai falha ter unha visión política demasiado aguda para se decatar de que detrás deste feito se agocha un proceso de colonización que non é mais que unb intento por continuar e agrandar o centralismo do poder institucional iniciado no S. XV Polo tanto non debemos observar a loita polo galego coma unha loita nacionalista, senón coma unha loita libertaria que se rebela contra os designios do poder.




Abajo la Economía, 11.07.2008 (Id: 11687)

A "sen nome": Qué bien hablas a favor del Régimen. Cualquier cosa que te pongan en la tele como debate es un falso debate: te están engañando, aunque bien lo siente cualquiera que sea un poco honrado. Toda eso es antiguo y por eso te animan a que te entretengas con ello. Cuando eso era así, los que hablaban a favor del poder se guardaban mucho de decir nada, porque estaba de verdad prohibido. Hoy os guardáis mucho de hablar en contra de la tele, los colegios y, sobre todo, de la Economía: Hoy el Régimen se llama Economía, que es lo que nos queréis hacer creer que es lo necesario para vivir!!! Toda esas cositas antiguas no se las cree de verdad ni el mas obediente de los funcionarios del Régimen (esto es, los manager de las empresas, los servidores de los medios de formación de masas, los profesores y científicos, y esos carisonrientes que os meten en las fotos de teles y periódicos que dicen "políticos", y que quieren haceros creer que mandan). Por eso, todas esas memeces no son debate para nadie (excepto para los que quieren hacer creer que escriben en gallego, escribiendo en una pura sintáxis española culta, y con términos estrictamente cultos: el latín de los curas en el nuevo Régimen, como escribe el que firma "sen nome": ya se sabe muy bien para qué: quieren hacer creer que saben como se habla, por tanto, intentando suplantar lo que no gobierna nadie, que es la lengua de Pueblo-que-no-existe. Así que eso de gallego no tiene nada!!!) Es una cosa ya muy vieja, como esplica el maestro García Calvo a los que no están taponados por el deseo de ordenar, mandar y normalizar, para tener su puestecito en el orden económico (eso sí: sostenible: vamos, que hay que tragar toda la mierda que nos echan ellos encima, pero que además nos dicen que crean otras secciones de poder para vigilarse a sí mismos de no propasarse).

A ver si "sen nome" grita en gallego o en ruso en lo que le salga esto: Fuera las fábricas de coches!!! Fuera las teles!!! Fuera la Economía!!!
Lo dudo mucho.




sen nome, 11.07.2008 (Id: 11696)

A verdade é que acabas de mostrar unha serie de prexuizos bastante profundos. que eu creo nos debates da tele? Con esta afirmación qué queres dicer exactamente? que o conflito lingüístico non existe? Eu podo entender que ti non o vivas polo espanhol que falas, mas pensar que este conflito é un invento dos galego-falantes é unha pura reprodución do descurso do poder? En Galiza existe un conflito lingüístico desde hai séculos, negalo é algo que tan so se fai ou ben por inconsciencia ou por covardía. Rétoche a que por tan so un día empregues a lingua galega, a ver cantas das tuas amizades se sorprenden e cantas non. Como todo conflito, o lingüístico so ten duas saidas, ou ben a implantación definitiva e absoluta dunha lingua imperialista (atrevete a afirmar que a espanhola non é unha lingua imperialista) ou o restabelecemento da lingua galega en todos os ámbitos da vida social (calquera outra solución é puro reformismo, e cho di un reformista). Ti xa escolhiches, e non te posicionaches a favor dos oprimidos.
Por suposto que o que eu comento é historia. Todos os filósofos dos que depende o teu pensamento político tamén é historia, o teu descurso político é frooito dun percorrido histórico. Vaia argumento!!! Síntome un pouco decepcionado.
Non entendo demasiado ben o que queres dicer, mas creo que é algo así como que non existe relación entre lingua e poder. Vaia burrada!!!! Por qué en Colombia, Arxentina, México, Uruguai... se fala espanhol? A colonización non é un feito político? A práctica desaparición das linguas indíxenas americanas non é un feito político? A progresiva colonización da lingua inglesa non é un feito político? e ti me dirás "las lenguas no colonizan son las personas" reproducindo unha vez máis o descurso de "Galicia Bilingüe" As consecuencias dos factos políticos destas persoas (colonizadoras) non son un feito político? Despois da Guerra de Kosovo a primeira empresa que abriu na zona en conflito foi un McDonalds, non é isto colonización cultural e política ademais de económica?
Qué é o que queres afirmar con tanto tituveo? que non é posíbel artelhar un descurso a favor da lingua galega senón có apoio do poder? que aquelas persoas que procuramos un futuro para a lingua galega convertímonos por ese feito en nacionalistas?
Non existe, segundo ti, unha relación entre a creación de centros de poder e a imposición da lingua empregada por ese poder? e me dirás "en Galicia el poder se expresa en gallego" Este non é un argumento para falar espanhol. A meirande parte dos meios de comunicación presentes na GAliza exprésanse en perfecto espanhol. Non é iso imposición? non é iso poder? Abriches un xornal algunha vez?

Deixoche o enderezo dun lugar onde te atoparás a gusto: www.libertadlinguistica.com




Caspa, 17.07.2008 (Id: 11735)

A min o que me ten sen viver en min é que o pobo galego en pé non canta o triste Hino Galego. Non o sabe? Non quere cantalo?
Alguén ten algunha explicación?